Έρευνες νέου Φαρμάκου που χορηγείται από το στόμα για την αντιμετώπιση του SARS-CoV-2

Την Τρίτη 6 Απριλίου, κατά τη διάρκεια του εαρινού Συμποσίου Φαρμακοχημείας της Αμερικάνικης Χημικής Εταιρείας, ανακοινώθηκαν από την φαρμακευτική εταιρεία Pfizer λεπτομέρειες σχετικά με τo φάρμακο PF-07321332, για το οποίο προγραμματίζονται κλινικές δοκιμές Φάσης Ι. Ο Καθηγητής Οργανικής Χημείας-Φαρμακοχημείας του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Γιώργος Κόκοτος αναφέρει ότι το υποψήφιο αυτό φάρμακο αποτελεί τον πρώτο αναστολέα της κύριας πρωτεάσης του κορωνοϊού SARS-CoV-2 που χορηγείται από το στόμα για την αντιμετώπιση της COVID-19. Η αναστολή αυτού του ενζύμου εμποδίζει τη διάσπαση μεγάλων πρωτεινών σε τμήματα που είναι απαραίτητα για την αναπαραγωγή του ιού.

Το φάρμακο PF-07321332 αναμένεται να χορηγείται ως χάπι σε ασθενείς εκτός νοσοκομείου, εφόσον αποδειχθεί ασφαλές και δραστικό μετά από τις κλινικές δοκιμές. Θα μπορεί να λαμβάνεται προληπτικά από ανθρώπους που έχουν εκτεθεί στον ιό, με τα πρώτα σημάδια της λοίμωξης. Η συνέχιση της πανδημίας COVID-19 επιβάλει την ανακάλυψη ενός αποτελεσματικού αντι-ιικού φαρμάκου, το οποίο θα συμπληρώσει τα οφέλη του εμβολιασμού.

Η ανακάλυψη του PF-07321332 αποτελεί αποτέλεσμα πρωτοφανούς προσπάθειας 210 ερευνητών που ξεκίνησε εξαρχής κατά τη διάρκεια της τρέχουσας πανδημίας. Τα πρώτα 7 mg παρασκευάστηκαν το τέλος Ιουλίου 2020. Τα πολύ υποσχόμενα φαρμακολογικά αποτελέσματα οδήγησαν στη σύνθεση 100 g  έως το τέλος Οκτωβρίου 2020, ενώ εντός του επόμενου μήνα,  οι χημικοί ανέπτυξαν μέθοδο για τη σύνθεση 1 kg.

Θα πρέπει να υπενθυμίσουμε ότι από τον Σεπτέμβριο 2020 έχουν ξεκινήσει κλινικές δοκιμές (τώρα σε φάση Ιβ) άλλου αναστολέα της κύριας πρωτεάσης του κορωνοϊού SARS-CoV-2 (που είχε αναπτυχθεί το 2004 για την αντιμετώπιση του SARS), το οποίο όμως είναι κατάλληλο για χορήγηση ενδοφλέβια σε ασθενείς που νοσηλεύονται σε νοσοκομείο.

Η συνεχιζόμενη πανδημία απαιτεί επιτακτικά, επιπρόσθετα από την ανάπτυξη και χρήση εμβολίων, την ανάπτυξη πραγματικά αποτελεσματικού αντιικού φαρμάκου για στοχευμένη θεραπεία, το οποίο μπορεί να αποτελέσει ένα χρήσιμο όπλο επίσης για πιθανές μελλοντικές πανδημίες.

 

Νέο αρνητικό ρεκόρ διασωληνωμένων ασθενών: 790 στις ΜΕΘ

Σύμφωνα με την ενημέρωση του ΕΟΔΥ, τα νέα εργαστηριακά επιβεβαιωμένα κρούσματατης νόσου που καταγράφηκαν τις τελευταίες 24 ώρες είναι 2.747, εκ των οποίων εντοπίστηκαν κατόπιν ελέγχων στις πύλες εισόδου της χώρας. Ο συνολικός αριθμός των κρουσμάτων ανέρχεται σε 290.964 (ημερήσια μεταβολή +1.0%), εκ των οποίων 51.4% άνδρες. Με βάση τα επιβεβαιωμένα κρούσματα των τελευταίων 7 ημερών, 99 θεωρούνται σχετιζόμενα με ταξίδι από το εξωτερικό και 2.978 είναι σχετιζόμενα με ήδη γνωστό κρούσμα.

Οι νέοι θάνατοι ασθενών με COVID-19 είναι 78, ενώ από την έναρξη της επιδημίας έχουν καταγραφεί συνολικά 8.758 θάνατοι. Το 95.7% είχευποκείμενο νόσημα ή/και ηλικία 70 ετών και άνω

Ο αριθμός των ασθενών που νοσηλεύονται διασωληνωμένοι είναι 790 (64.4% άνδρες). Η διάμεση ηλικίατους είναι 67 έτη. To 82.4% έχει υποκείμενο νόσημα ή/και ηλικία 70 ετών και άνω. Από την αρχή της πανδημίας έχουν εξέλθει από τις ΜΕΘ 1.839 ασθενείς. Οι εισαγωγές νέων ασθενών Covid-19 στα νοσοκομεία της επικράτειας είναι559(ημερήσια μεταβολή-6.05%). Ο μέσος όρος εισαγωγών του επταημέρου είναι 522 ασθενείς.Η διάμεση ηλικία των κρουσμάτων είναι44έτη (εύρος 0.2 έως 105 έτη), ενώ η διάμεση ηλικία των θανόντων είναι79έτη (εύρος 0.2έως 103 έτη).

Τετραψήφιος και σήμερα ο αριθμός των νέων επιβεβαιωμένων κρουσμάτων κορονοϊού στην Αττική με 1.248 να έχουν εντοπιστεί στην περιοχή, σύμφωνα με τον ΕΟΔΥ. Παράλληλα, στη Θεσσαλονίκη καταγράφηκαν 379 νέες περιπτώσεις, ενώ στην Αχαΐα 111.

ΑΘΗΝΑ

146 κρούσματα στην Π.Ε. Ανατολικής Αττικής

165 κρούσματα στην Π.Ε. Βόρειου Τομέα Αθηνών

165 κρούσματα στην Π.Ε. Δυτικού Τομέα Αθηνών

87 κρούσματα στην Π.Ε. Δυτικής Αττικής

326 κρούσματα στην Π.Ε. Κεντρικού Τομέα Αθηνών

150 κρούσματα στην Π.Ε. Νοτίου Τομέα Αθηνών

204 κρούσματα στην Π.Ε. Πειραιώς

5 κρούσματα στην Π.Ε. Νήσων

Lilly και Incyte: Aποτελέσματα της κλινικής δοκιμής Φάσης 3 COV-BARRIER για το baricitinib

Οι εταιρείες Lilly και Incyte ανακοίνωσαν τα αποτελέσματα της κλινικής δοκιμής φάσης 3 COV-BARRIER που αξιολόγησε τη χορήγηση baricitinib 4mg άπαξ ημερησίως επιπροσθέτως της καθιερωμένης αγωγής σε σύγκριση με εικονικό φάρμακο επιπροσθέτως της καθιερωμένης θεραπείας. Η καθιερωμένη θεραπεία περιελάβανε μεταξύ άλλων 79% κορτικοστεροειδή και 19% remdesivir, ενώ κάποιοι ασθενείς λάμβαναν συνδυασμό τους.

Στη δοκιμή δεν αποδείχθηκε στατιστική σημαντικότητα στο σύνθετο πρωτεύον καταληκτικό σημείο, που είχε οριστεί ως η διαφορά στο ποσοστό των ασθενών που χρειάστηκε να προχωρήσουν στον πρώτο μη επεμβατικό αερισμό  (περιλαμβανομένης της χορήγησης οξυγόνου υψηλής ροής) ή σε επεμβατικό μηχανικό αερισμό (περιλαμβανομένης της οξυγόνωσης με εξωσωματική μεμβράνη-ECMO) ή κατέληξαν ως την 28η εβδομάδα.

Στους ασθενείς που λάμβαναν baricitinib επιπροσθέτως της καθιερωμένης αγωγής ήταν κατά 2.7% λιγότερο πιθανό να επιδεινωθεί η κατάσταση τους ώστε να λάβουν αερισμό (μη επεμβατικό ή επεμβατικό) ή να καταλήξουν σε σύγκριση με τους ασθενείς που λάμβαναν την καθιερωμένη θεραπεία με εικονικό φάρμακο, αλλά η διαφορά δεν ήταν στατιστικά σημαντική (p=0,1800).

Η θεραπεία με baricitinib επιπροσθέτως της καθιερωμένης αγωγής, είχε ως αποτέλεσμα σημαντική μείωση (nominal p-value p=0,0018) στους θανάτους από κάθε αιτία κατά 38% ως την 28η ημέρα. Αριθμητική μείωση στη θνησιμότητα παρατηρήθηκε σε όλες τις υπο-ομάδες διαφορετικής βαρύτητας κατά την αρχική εκτίμηση και ήταν πιο έντονη στους ασθενείς υπό μη επεμβατικό μηχανικό αερισμό κατά την αρχική εκτίμηση. Μείωση στη θνησιμότητα παρατηρήθηκε επίσης τόσο στις υπο-ομάδες που λάμβαναν όσο και σε αυτές που δεν λάμβαναν κορτικοστεροειδή κατά την αρχική εκτίμηση.

«Παρότι στην COV-BARRIER δεν επετεύχθη η εκπλήρωση του πρωτεύοντος σύνθετου καταληκτικού σημείου με βάση τα στάδια επιδείνωσης της νόσου COVID-19, τα δεδομένα δείχνουν ότι το baricitinib μειώνει ουσιαστικά τον κίνδυνο θνησιμότητας πάνω και πέρα από τη συνιστώμενη καθιερωμένη θεραπευτική αντιμετώπιση» τόνισε ο E. Wesley Ely, ερευνητής, καθηγητής Ιατρικής & συν-διευθυντής του κέντρου Critical illness, Brain Dysfunction & Survivorship στο Ιατρικό Κέντρο του Πανεπιστημίου του Vanderbilt.

«Από την αρχή της πανδημίας, εργαζόμαστε για να διερευνήσουμε τα επιστημονικά δεδομένα σε σχέση με τις θεραπείες της νόσου COVID-19. Παρότι η μελέτη δεν πέτυχε στατιστικά σημαντικό όφελος σε σχέση με το πρωτεύον καταληκτικό σημείο, η δοκιμή αυτή κατέγραψε τη μεγαλύτερη μείωση θνησιμότητας που έχει αναφερθεί έως σήμερα αναφορικά με αυτόν τον πληθυσμό ασθενών με νόσο COVID-19. Καθώς παραμένει επείγουσα η ανάγκη μείωσης των θανάτων που σχετίζονται με νοσηλευόμενους ασθενείς, ελπίζουμε τα αποτελέσματα αυτά να παρέχουν περαιτέρω κατανόηση και υποστήριξη του δυνητικού ρόλου του baricitinib, επιπρόσθετα σε ό,τι προσφέρει η τρέχουσα καθιερωμένη θεραπεία» σημείωσε o Ilya Yuffa, Sr. αντιπρόεδρος και πρόεδρος του τομέα Bio-Medicines της εταιρείας Lilly.

H δοκιμή COV-BARRIER είχε σχεδιαστεί για να συμπληρώσει την Adaptive COVID-19 Treatment Trial (ACTT-2) που χρηματοδοτήθηκε από το National Institute of Allergy and Infectious Disease. Τα αποτελέσματα της ACTT-2 που δημοσιεύτηκαν τον Μάιο του 2020, είχαν δείξει ότι οι ασθενείς που έλαβαν baricitinib σε συνδυασμό με remdesivir είχαν μικρότερο διάμεσο χρόνο μέχρι την ανάρρωση σε σύγκριση με τους ασθενείς που έλαβαν remdesivir μόνο. Στην ίδια μελέτη, σημειώθηκε σημαντική μείωση στο ποσοστό ασθενών που επιδεινώθηκαν ώστε να χρειάζεται να λάβουν μη επεμβατικό αερισμό, επεμβατικό μηχανικό αερισμό ή να καταλήξουν, για το βραχίονα συγχορήγησης baricitinib με remdesivir σε σύγκριση με τους ασθενείς υπό remdesivir.

Επιπρόσθετες έρευνες είναι σε εξέλιξη για την περαιτέρω αξιολόγηση του ρόλου του baricitinib στην αντιμετώπιση της COVID-19, περιλαμβανομένων των δοκιμών ACTT-4, RECOVERY και άλλες.

Eπισημαίνεται ότι το baricitinib δεν είναι εγκεκριμένο για τη θεραπεία ασθενών με COVID-19. Με βάση τα δεδομένα κλινικών δοκιμών, έχει λάβει Άδεια Έκτακτης Χρήσης από τον Αμερικανικό Οργανισμό Φαρμάκων & Τροφίμων (FDA).