ΗΠΑ: Σημαντική μείωση στις νέες διαγνώσεις καρκίνου κατά την πρώτη και την τρίτη περίοδο της πανδημίας

Μία σημαντική μείωση στις νέες διαγνώσεις κακοηθειών είχε παρατηρηθεί από τις αρχές τις πανδημίας στις ΗΠΑ, από την 1η Μαρτίου 2020 έως τις 18 Απριλίου 2020, σε ποσοστό 46,4% για 6 συχνές κακοήθειες. Αυτό είναι αναμενόμενο αν σκεφτεί κανείς ότι αρχικά οι οδηγίες ήταν να διατηρηθούν οι εφεδρείες του συστήματος υγείας, για να αντιμετωπιστούν τα πρώτα κρούσματα COVID-19. Έτσι διενεργήθηκε μία μελέτη που ανέλυσε αυτά τα δεδομένα έως το Μάρτιο του 2021.

Η μελέτη αυτή συμπεριέλαβε ασθενείς από τον Ιανουάριο του 2018 έως τον Μάρτιο 2021, που διαγνώσθηκαν με 8 διαφορετικές κακοήθειες: μαστό, παχέος εντέρου, πνεύμονα, τραχήλου της μήτρας, παγκρέατος, στομάχου, οισοφάγου ή προστάτη. Η αξιολόγηση έγινε σε 4 χρονικές περιόδους: μία πριν την πανδημία (από τον Ιανουάριο του 2019 έως τον Φεβρουάριο του 2020), και μετά σε τρεις διαδοχικές εποχές της πανδημίας 1 (Μάρτιος έως Μάιος 2020), 2 (Ιούνιος έως Οκτώβριος του 2020), και 3 (Νοέμβριος 2020 έως και Μάρτιος του 2021). Η μελέτη συμπεριέλαβε 799496 ασθενείς (45% γυναίκες), με μέση ηλικία τα 67,9 έτη. Συνολικά το 56,7% (453712 ασθενείς) διεγνώσθη στην περίοδο πριν την πανδημία, 8,5% στην πρώτη περίοδο (68246), 18,3% στην δεύτερη περίοδο (146518) και 16,4% (131020) στην τρίτη.

Πριν την πανδημία, ο μέσος αριθμός των ασθενών ανά μήνα για νεοδιαγνωσθείσες κακοήθειες ήταν υψηλότερος για τον καρκίνο προστάτη (13214 ασθενείς), μαστού (9583), παχέος εντέρου (4101), πνεύμονα (3015), παγκρέατος (1177), τραχήλου της μήτρας (493), στομάχου (415) και  οισοφάγου (409). Κατά την πρώτη περίοδο της πανδημίας ο μέσος μηνιαίος αριθμός των νέων διαγνώσεων έπεσε κατά 29,8% (από 32407 σε 22748) για τις 8 αυτές κακοήθειες. Οι πτώσεις αυτές ήταν στατιστικά σημαντικές για όλες αυτές τις κακοήθειες, από 21,2% για το πάγκρεας (P=0.03), σε 36,1% για το μαστό (p=0.01). Κατά τη δεύτερη περίοδο της πανδημίας η πτώση των νέων διαγνώσεων ήταν στο 9,6%, στα ίδια όμως στατιστικά επίπεδα εκτός από τον καρκίνο του προστάτη όπου η μείωση ήταν στατιστικά σημαντική. Κατά την τρίτη περίοδο η πτώση στις νέες διαγνώσεις ήταν στο 19,1% ήταν σημαντικά λιγότερες σε σχέση με την περίοδο πριν την πανδημία.

Η μελέτη αυτή επισημαίνει μία στατιστικά σημαντική μείωση στις νέες διαγνώσεις κακοηθειών κατά την πρώτη και την τρίτη περίοδο της πανδημίας, χωρίς όμως να μπορούν να εκτιμηθούν οι συγχυτικοί παράγοντες της φυλής ή της δυνατότητας πρόσβασης σε σύστημα υγείας. Ο αντίκτυπος της καθυστερημένης διάγνωσης μπορεί να είναι η εμφάνιση της νόσου σε πιο προχωρημένα στάδια, και πιθανά η χειρότερη κλινική πρόγνωση.

Οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Πάνος Μαλανδράκης, Γιάννης Ντάνασης και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ) συνόψισαν τα δεδομένα της μελέτης που δημοσιεύτηκαν στο διεθνές περιοδικό  JAMA.

Παρακολούθηση του SARS-CoV-2 και των μεταλλάξεών του στα λύματα της Αττικής: εργαλείο πρόβλεψης νοσηλειών και εισαγωγών στις ΜΕΘ 

Μια διεπιστημονική ομάδα απαρτιζόμενη από το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ), το Ευρωπαϊκό Πανεπιστήμιο Κύπρου, το Πανεπιστήμιο του Κολοράντο, τη Σχολή Δημόσιας Yγείας και του Τμήματος Χημικών Μηχανικών και Μηχανικών Περιβάλλοντος του Πανεπιστημίου Yale, υπό την καθοδήγηση του Καθηγητή Αναλυτικής Χημείας του ΕΚΠΑ, Νικόλαου Θωμαΐδη, δημοσίευσαν μια καινοτόμα και πρωτότυπη έρευνα που προετοιμάζουν εδώ και αρκετούς μήνες. Το άρθρο έχει τίτλο «SARS-CoV-2 wastewater surveillance data can predict hospitalizations and ICU admissions» με συγγραφείς τους Αικατερίνη Γαλάνη, Reza Aalizadeh, Μάριο Κωστάκη, Αθηνά Μάρκου, Νικηφόρο Αλυγιζάκη, Θεόδωρο Λύτρα, Παναγιώτη Αδαμόπουλο, Jordan Peccia, David Thompson, Αικατερίνη Κοντού, Απόστολο Καραγιαννίδη, Εύη Λιανίδου, Μαργαρίτη Αυγέρη, Δημήτριο Παρασκευή, Σωτήριο Τσιόδρα, Ανδρέα Σκορίλα, Βασίλη Βασιλείου, Θάνο Δημόπουλο (Πρύτανη του ΕΚΠΑ) και το Νικόλαο Θωμαΐδη.

Οι ερευνητές χρησιμοποιούν την Επιδημιολογία Λυμάτων και προβλέπουν τα επερχόμενα κύματα της COVID-19, καθώς επίσης τις εισαγωγές στα νοσοκομεία και τις Μονάδες Εντατικής Θεραπείας (ΜΕΘ) ασθενών που έχουν προσβληθεί από τον SARS-CoV-2. Παρουσιάζεται επίσης η παρακολούθηση των μεταλλάξεων του ιού στα λύματα. Χρησιμοποιώντας το βελτιστοποιημένο και επικυρωμένο αναλυτικό τους πρωτόκολλο και δημιουργώντας προηγμένα υπολογιστικά μοντέλα, η ομάδα μπορεί να προβλέπει τις εισαγωγές στα νοσοκομεία και τις ΜΕΘ μέχρι και 9 ημέρες νωρίτερα. Η συγκεκριμένη έρευνα δημοσιεύτηκε στο διεθνούς φήμης και μεγάλης απήχησης περιοδικό Science of The Total Environment (Συντελεστής Απήχησης 7.96) Καθημερινά, εδώ και 18 μήνες, η ομάδα αναλύει δείγματα ακατέργαστων λυμάτων που προέρχονται από το Κέντρο Επεξεργασίας Λυμάτων της Ψυττάλειας (ΚΕΛΨ). Το ΚΕΛΨ εξυπηρετεί τον πληθυσμό της Αττικής (περίπου 3700000 πληθυσμό) και αποτελεί ένα από τα μεγαλύτερα κέντρα σε παγκόσμιο επίπεδο. Τα αποτελέσματα της έρευνας παρέχουν εξαιρετικά σημαντικές επιδημιολογικές πληροφορίες για την εξέλιξη της COVID-19 για πάνω από ένα εξάμηνο, κατά το 2ο και 3ο κύμα.

«Η επιτήρηση των λυμάτων αποτελεί θεμελιώδη τρόπο στην κατανόηση των επιπέδων του SARS-CoV-2 στις τοπικές κοινότητες κατά τη διάρκεια της πανδημίας» είπε ο Βασίλης Βασιλείου, διακεκριμένος καθηγητής (Susan Dwight Bliss Professor) Επιδημιολογίας στη ­­ Σχολή Δημόσιας Yγείας του Πανεπιστημίου Yale.

«Δεδομένου ότι οι ασυμπτωματικοί φορείς αποβάλλουν τον ιό στις απεκκρίσεις τους, η ανάλυση των λυμάτων μπορεί να δώσει πληροφορίες για επιμολύνσεις που δεν έχουν καταγραφεί ως επιβεβαιωμένα κρούσματα, με μη παρεμβατικό τρόπο, σε αντίθεση με την εξέταση των επιχρησμάτων. Η Επιδημιολογία Λυμάτων μπορεί να χρησιμοποιείται εκτεταμένα για την παρακολούθηση της κατάστασης υγείας ενός πληθυσμού, ενισχύοντας τις Αρμόδιες Αρχές για την Υγεία», αναφέρει ο Νικόλαος Θωμαΐδης, εμπνευστής και συντονιστής της έρευνας από το Εργαστήριο Αναλυτικής Χημείας του Τμήματος Χημείας του ΕΚΠΑ.

«Τα μοντέλα που αναπτύχθηκαν και επικυρώθηκαν σε αυτή τη μελέτη αποτελούν ένα εξαιρετικό εργαλείο έγκαιρης προειδοποίησης για τις εισαγωγές στα νοσοκομεία και στις ΜΕΘ και επομένως μπορούν να προετοιμάζουν τις αρχές για τις εισαγωγές COVID-19» ανέφερε ο διακεκριμένος Καθηγητής Περιβαλλοντικής Μηχανικής (Thomas E. Golden Professor Environmental Engineering), Jordan Peccia, του Πανεπιστημίου Yale.

«Συνεργασίες σαν αυτή που φέρνουν κοντά ερευνητές διαφορετικών γνωστικών και επιστημονικών αντικειμένων είναι σημαντικές για την προστασία της Δημόσιας Υγείας από τις πανδημίες και άλλες υγειονομικές απειλές», είπε χαρακτηριστικά, ο Μελέτιος-Αθανάσιος Δημόπουλος, Πρύτανης του ΕΚΠΑ και μέλος της ερευνητικής ομάδας.

Το άρθρο παρουσιάζει ενδελεχώς την υγειονομική κρίση όπως αποτυπώθηκε στην Αττική και τις φάσεις της πανδημίας στη χώρα, από τον Αύγουστο του 2020 μέχρι και το Μάρτιο του 2021. Στην ομολογουμένως εκτενή και πρωτοποριακή έρευνα, αξιολογούνται τα δεδομένα που προκύπτουν από την ανάλυση λυμάτων αλλά και τα κλινικά δεδομένα για την επιδημιολογική εικόνα της Αττικής για πάνω από 6 μήνες. Περαιτέρω έρευνα απαιτείται και εκπονείται για να δοκιμαστούν και να ελεγχθούν τα εργαλεία πρόβλεψης σε διαφορετικές συνθήκες και περιόδους. Ωστόσο, τα ευρήματα της έρευνας, αντικατοπτρίζουν σε σημαντικό βαθμό την υγειονομική κρίση, την εξέλιξη και τη δυναμική μετάδοσης της νόσου και τα επίπεδα νοσηρότητας στην Αττική, αποτελώντας πηγή εξαιρετικής πληροφόρησης για τις αρχές ώστε να κινητοποιηθούν επιτυχώς όλοι οι δυνατοί πόροι για την αντιμετώπιση της πανδημίας.