Γενετικός παράγοντας που αυξάνει τον κίνδυνο για απώλεια όσφρησης και γεύσης

Σύμφωνα με μια νέα μελέτη, που δημοσιεύτηκε πρόσφατα στο Nature Genetics, βρέθηκε συγκεκριμένος γενετικός παράγοντας που αυξάνει τον κίνδυνο για απώλεια όσφρησης και γεύσης λόγω COVID-19. Οι Ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ, Σταυρούλα Πάσχου, Θεοδώρα Ψαλτοπούλου και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ) συνοψίζουν τα αποτελέσματα της μελέτης αυτής.
Ερευνητές από την 23andMe, μια εταιρεία γονιδιωματικής και βιοτεχνολογίας, πραγματοποίησαν τη μελέτη με συμμετέχοντες από τις ΗΠΑ και το Ηνωμένο Βασίλειο. Ανέλυσαν δεδομένα από σχεδόν 70.000 άτομα που είχαν θετικό τεστ για κορονοϊό. Μεταξύ αυτών, το 68% ανέφερε απώλεια όσφρησης ή γεύσης ως σύμπτωμα.

Με τη χρήση σύγχρονων γενετικών τεχνικών και έξυπνων στατιστικών μοντέλων μελετήθηκαν πολλαπλές πιθανές γενετικές διαφορές μεταξύ εκείνων που έχασαν την αίσθηση της όσφρησης και της γεύσης και εκείνων που τις διατήρησαν. Βρέθηκε ότι ένας συγκεκριμένος γενετικός τόπος κοντά σε δύο οσφρητικά γονίδια, το UGT2A1 και UGT2A2, σχετίζεται με απώλεια όσφρησης και γεύσης λόγω COVID-19. Ο γενετικός αυτός παράγοντας κινδύνου προσδίδει 11% περισσότερες πιθανότητες σε ένα άτομο με COVID-19 να χάσει την αίσθηση της όσφρησης ή της γεύσης. Η ερευνητική ομάδα διαπίστωσε επίσης ότι οι γυναίκες είχαν 11% περισσότερες πιθανότητες από τους άνδρες να αναφέρουν σχετική απώλεια. Επίσης, περίπου 73% αυτών που ανέφεραν απώλεια όσφρησης ή γεύσης ήταν ηλικίας 26-35 ετών.

Οι ερευνητές δεν είναι ακόμη σίγουροι για τους ακριβείς μηχανισμούς. Τυπικά, τα γονίδια αυτά εκφράζονται στον οσφρητικό βλεννογόνο, όπου εμπλέκονται στη διάσπαση χημικών ουσιών και στην επεξεργασία σημάτων που οδηγούν στην αίσθηση της όσφρησης. Φαίνεται ότι οι νευρικές οδοί που προκαλούν όσφρηση ή και γεύση μπορεί γενετικά να είναι υπερλειτουργικές ή υπολειτουργικές σε κάποιους ανθρώπους. Αν τα κύτταρα, λοιπόν, μολυνθούν από κορονοϊό, η γενετική προδιάθεση καθορίζει σημαντικά την ανθεκτικότητά τους στη μείωση ή παραμόρφωση της ικανότητας γεύσης και όσφρησης.
Προηγούμενες έρευνες είχαν δείξει ότι η απώλεια σχετίζεται με αδυναμία προστασίας των αισθητηρίων κυττάρων της μύτης και της γλώσσας από την ιογενή λοίμωξη. Η νέα αυτή μελέτη προτείνει μια διαφορετική γενετική κατεύθυνση και τα ευρήματά της θα μπορούσαν να συμβάλουν ακόμη και στην ανεύρεση νέων θεραπειών.

Μετά τις 15 Φεβρουαρίου θα έχουμε αισθητή μείωση κρουσμάτων στην Ελλάδα

Στη χώρα μας θα έχουμε αισθητή μείωση κρουσμάτων μετά τις 15 Φεβρουαρίου, παρά τις αρχικές εκτιμήσεις ότι αυτό θα συνέβαινε νωρίτερα, σύμφωνα με όσα δήλωσε χθες σε τηλεοπτικό σταθμό, ο καθηγητής Πνευμονολογίας Νίκος Τζανάκης. «Μετά τις 15 Φεβρουαρίου θα έχουνε κάτω από 10.000 κρούσματα Θα παίζουμε με 90 και 100 νεκρούς για αρκετό καιρό ακόμα. Μετά τις 20 Φεβρουαρίου θα δούμε 40 νεκρούς ημερησίως. Δυστυχώς βλέπουμε ακόμη την επιρροή της Δέλτα αλλά και των εορτών των Χριστουγέννων», ανέφερε ο καθηγητής. Από την πλευρά του, ο καθηγητής Περιβαλλοντικής Μηχανικής, Δημοσθένης Σαρηγιάννης σημείωσε ότι ουσιαστικά στα λύματα δεν φαίνεται αποφόρτιση του ιικού φορτίου, καθώς δείχνουν πανελλαδικά μια σταθεροποίηση με αυξητική τάση. Υπάρχει επιβράδυνση στην τάση αποκλιμάκωσης, είπε ο κ. Σαρηγιάννης, τονίζοντας ότι για αυτό ευθύνεται το 24% των μη εμβολιασμένων με την τρίτη δόση. Τα λύματα δείχνουν πως η Όμικρον έχε επικρατήσει με 95% – 98%, πρόσθεσε.

Για την πίεση που δέχεται το Σύστημα Υγείας, μίλησε ο διευθυντής της ΜΕΘ του νοσοκομείου «Παπανικολάου», Νίκος Καπραβέλος. Ανέφερε, ότι πάνω από 400 ασθενείς μη εμβολιασμένοι, εισέρχονται στο «Παπανικολάου» εκ των οποίων το 15% χάνει τη ζωή του. Η σφοδρότητα έχει μειωθεί μόνο στις ΜΕΘ, στο συγκεκριμένο νοσοκομείο, καθώς οι περισσότεροι ασθενείς πάσχουν από τη μετάλλαξη Δέλτα, αλλά οι εισαγωγές κυρίως από Όμικρον, είναι σε υψηλό επίπεδο. «Δεν πήραμε τα κατάλληλα μέτρα στις γιορτές και βλέπουμε πλέον τα αποτελέσματα. Δεν υπάρχει χειρότερη στρατηγική από το να υπολογίζουμε το τέλος. Ο ιός δεν θα τελειώσει εύκολα. Έχει τη δυνατότητα των παραλλαγών. Πρέπει να μάθουμε να συνυπάρχουμε με τον ιό. Πρέπει η επιστημονική κοινότητα να βρει άλλο εμβόλιο, πολυδύναμο», τόνισε ο κ. Καπραβέλος.

COVAX: Χρειάζεται 5,2 δισ. για την προμήθεια επαρκών δόσεων εμβολίων

Το σύστημα Covax, που έχει στόχο να διασφαλίσει την ίση διανομή των εμβολίων κατά της COVID-19 παγκοσμίως, χρειάζεται 5,2 δισεκ. για να χρηματοδοτήσει την προμήθεια επαρκών δόσεων εμβολίων για το 2022. «Το 2022 μπορούμε να σταματήσουμε την covid-19 υιοθετώντας άλλη στρατηγική, διασφαλίζοντας ότι οι δόσεις θα χρησιμοποιούνται γρήγορα, θα χορηγούνται με ασφαλή τρόπο που ανταποκρίνεται στις προτιμήσεις των χωρών και των στόχων τους για εμβολιαστική κάλυψη», δήλωσε ο Σεθ Μπέρκλι αξιωματούχος της Gavi (Συμμαχία Εμβολίων) στην έκκληση που απηύθυνε για δωρεές στις 19 Ιανουαρίου. Το 2021 οι δόσεις που μοιράστηκαν σε φτωχότερες χώρες ήταν λιγότερες από όσες προβλεπόντουσαν αρχικά, παρότι έφθασαν το 1 δισεκατομμύριο.

Όπως ανέφερε ο Σεθ Μπέρκλι λείπουν οι απαραίτητες πόροι ώστε να βοηθηθούν οι χώρες να αντιμετωπίσουν τις νέες προκλήσεις που θα δημιουργήσει η πανδημία το 2022, αναφερόμενος κυρίως στην παρασκευή νέων εμβολίων προσαρμοσμένων στα νέα παραλλαγμένα στελέχη του κορονοϊού. «Σε αυτή την περίπτωση θα μπορούσαμε να βρεθούμε μπροστά σε μια νέα ανισότητα», επισήμανε. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας έχει θέσει ως στόχο μέχρι τον Ιούλιο του 2022 να έχει εμβολιαστεί το 70% του πληθυσμού όλων των χωρών, στόχος μάλλον δύσκολος δεδομένου ότι το 85% των κατοίκων της Αφρικής δεν έχει λάβει ούτε μία δόση εμβολίου κατά της COVID-19, μέχρι σήμερα. Σύμφωνα με τον Π.Ο.Υ., με τους ρυθμούς που επικρατούν σήμερα, 109 χώρες θα χάσουν τον στόχο.

Λιγότερο παθογόνα και αποτελεσματική η όμικρον

Για σημαντικά μειωμένη παθογονικότητα της Όμικρον σε σχέση με τις άλλες παραλλαγές του κορονοϊού, κάνουν λόγο δύο νέες επιστημονικές μελέτες, Στην πρώτη, ερευνητές του Τμήματος Μικροβιολογίας του Πανεπιστημίου του Χονγκ Κονγκ, βρήκαν ότι η Όμικρον μπορεί να πολλαπλασιαστεί λιγότερο, σε σύγκριση με το αρχικό στέλεχος του κορονοϊού και τις παραλλαγές ‘Αλφα, Βήτα και Δέλτα καθώς και ότι είναι πάνω από τρεις φορές λιγότερο αποτελεσματική στον πολλαπλασιασμό της σε σχέση με το αρχικό στέλεχος, ενώ αντίθετα οι παραλλαγές ‘Αλφα, Βήτα και Δέλτα είχαν παρόμοια ή μεγαλύτερη ικανότητα πολλαπλασιασμού σε σχέση με τον αρχικό ιό. Τα παραπάνω, σύμφωνα με τους επιστήμονες, αποτελούν ένδειξη ότι οι εμβολιασμοί παγκοσμίως έχουν αναγκάσει τον κορονοϊό να ακολουθήσει μια νέα εξελικτική πορεία, η οποία του επιτρέπει μεν να μολύνει πιο εύκολα, αλλά παράλληλα προκαλεί πιο δύσκολα νόσο.

Όσο αυξάνεται η χορήγηση ενισχυτικών δόσεων, είναι πιθανή η περαιτέρω εξασθένηση της παθογονικότητας του ιού. Στη δεύτερη έρευνα με επικεφαλής τους Μάικλ Ντάιαμοντ του Πανεπιστημίου Ουάσιγκτον του Σεντ Λούις και Γιοσιχίρο Καβαόκα του Πανεπιστημίου του Ουισκόνσιν-Μάντισον, έδειξε επίσης ότι η Όμικρον έχει μειωμένη ικανότητα να προκαλεί λοίμωξη και νόσο, σε σχέση με τη Δέλτα και άλλες παραλλαγές του κορονοϊού. Η μελέτη έγινε σε τρωκτικά, στο αναπνευστικό των οποίων όταν συγκρίθηκαν τα επίπεδα του ιού τρεις μέρες μετά τη λοίμωξη, βρέθηκε το ιικό φορτίο στη μύτη και στους πνεύμονες των ζώων με Όμικρον ήταν δέκα έως 100 φορές χαμηλότερο σε σχέση με εκείνο των ζώων που είχαν μολυνθεί από την παραλλαγή Βήτα.

Πρωτοβουλία του ομίλου Βιοιατρική για την πρόληψη

Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Αγκαλιάς, ο Όμιλος Εταιρειών Υγείας ΒΙΟΙΑΤΡΙΚΗ προσφέρει προνομιακά προγράμματα ελέγχου κατάλληλα για κάθε ηλικία, με τη δράση «Αγκαλιάζω την Υγεία μου».
Η Παγκόσμια Ημέρα Αγκαλιάς υπενθυμίζει πόσο σημαντικό είναι να αγκαλιαζόμαστε συχνά και οι επιστήμονες έχουν τεκμηριώσει τα οφέλη της αγκαλιάς για την υγεία: Η αγκαλιά ενεργοποιεί την έκκριση ορμονών που βοηθούν στη μείωση του στρες και τη βελτίωση της διάθεσης. Βοηθά να κοιμόμαστε καλύτερα και να έχουμε πιο γερό ανοσοποιητικό σύστημα. Μια αγκαλιά την ημέρα χαρίζει καλύτερη ζωή, λειτουργεί σαν «φυσική» βιταμίνη!

Η Δράση Αγκαλιάζω την Υγεία μου προτείνει μέχρι τις 28 Φεβρουαρίου δύο προγράμματα προληπτικού ελέγχου. Τα προγράμματα αυτά είναι κατάλληλα για την αξιολόγηση όλων βασικών δεικτών λειτουργίας του μεταβολισμού και για τη μέτρηση των αποθεμάτων σε σημαντικές βιταμίνες που συμβάλλουν στην καλή λειτουργία των οργάνων, του νευρικού συστήματος και στη θωράκιση του οργανισμού. Αυτά είναι:
RESTART CHECK UP (σάκχαρο ορού, ινσουλίνη ορού, οξαλοξεική τρανσαμινάση ορού, πυροσταφυλικη τρανσαμιναση ορου , χοληστερόλη ολική ορού, τριγλυκερίδια ορού). VITAMIN CHECK UP (Βιταμίνη Ε, 25 -OH βιταμίνη D (ολική) ορού, Βιταμίνη Β6, Βιταμίνη ορού Β12). Όλες οι εξετάσεις γίνονται με απλή αιμοληψία, χωρίς ραντεβού σε όλα τα Διαγνωστικά Κέντρα του Ομίλου ΒΙΟΙΑΤΡΙΚΗ και τη Βιοκλινική Αθηνών και Θεσσαλονίκης.

Θάνατος από covid-19 ή με covid-19;

Σε παγκόσμιο επίπεδο υπάρχει μεγάλος αριθμός πιστοποιητικών θανάτου τα τελευταία 2 περίπου έτη με αιτία θανάτου την COVID-19. Ένα ερώτημα που τίθεται όλο και περισσότερο τελευταία είναι πόσοι άνθρωποι από αυτούς απεβίωσαν πράγματι από COVID-19 και όχι από άλλο πρόβλημα υγείας που είχαν παράλληλα με COVID-19. Μάλιστα, το ερώτημα αυτό είναι σημαντικό για την κατανόηση του αντίκτυπου της πανδημίας στην κοινωνία αλλά και για τα μελλοντικά αντανακλαστικά της πολιτείας σε αυτή.

Οι Καθηγητές της Θεραπευτικής Κλινικής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ, Λίνα Πάσχου (Επίκουρη Καθηγήτρια Ενδοκρινολογίας), Θεοδώρα Ψαλτοπούλου (Καθηγήτρια Θεραπευτικής-Επιδημιολογίας-Προληπτικής Ιατρικής) και Θάνος Δημόπουλος (Καθηγητής Θεραπευτικής-Αιματολογίας-Ογκολογίας και Πρύτανης ΕΚΠΑ) αναφέρουν ότι ειδικά στο απόγειο του πρώτου και δευτέρου κύματος, υπήρχαν πολύ καλές ενδείξεις ότι ακόμη και οι πιο ηλικιωμένοι άνθρωποι, που συνήθως παρουσιάζουν αρκετές νοσηρότητες, πέθαιναν από́ COVID-19 και όχι απλώς με COVID-19. Σε σύγκριση με το σημείο που βρισκόμαστε τώρα, τα ποσοστά μόλυνσης από κορωνοϊό δεν ήταν τόσο υψηλά, αλλά ήταν πολύ αυξημένοι οι θάνατοι μεταξύ ατόμων με COVID-19.

Με το κύμα Omicron όμως το ερώτημα γίνεται πολύ δυσκολότερο να απαντηθεί. Τα ποσοστά μόλυνσης είναι τόσο υψηλά, που η πιθανότητα να εισαχθεί κάποιος στο νοσοκομείο ή και να πεθάνει ενώ έχει μολυνθεί από κορΟνοϊό είναι πολύ μεγάλη. Επιπρόσθετα, το πρόγραμμα εμβολιασμού και αναμνηστικών δόσεων παρέχει στους ανθρώπους πολύ υψηλά (95% +) επίπεδα προστασίας από θάνατο λόγω COVID-19. Επομένως, είναι πιθανό αυτή τη στιγμή τα στατιστικά στοιχεία με αιτία θανάτου την COVID-19 να υπερεκτιμούν το πόσοι άνθρωποι πεθαίνουν πραγματικά λόγω μόλυνσης με την παραλλαγή Omicron.
Αναμένονται λεπτομερείς αναλύσεις της θνησιμότητας καθώς και των δεδομένων των πιστοποιητικών θανάτων σε αυτή τη χρονική περίοδο, για να μπορέσουμε να απαντήσουμε με βεβαιότητα στο ερώτημα. Σε κάθε περίπτωση, θα πρέπει πλέον όλοι όσοι συντάσσουμε σχετικά πιστοποιητικά να αναρωτιόμαστε διπλά αν ο συνάνθρωπός μας απεβίωσε εξαιτίας της COVID-19 ή εξαιτίας άλλης νόσου έχοντας ταυτόχρονα COVID-19.

Nocebo: Σημαντική αίτια εμφάνισης ανεπιθύμητων παρενεργειών

Πρόσφατη μελέτη που μόλις δημοσιεύθηκε στον ιατρικό τύπο (JAMA Network Open) αναδεικνύει το nocebo ως μια σημαντική αιτία εμφάνισης ανεπιθύμητων ενεργειών μετά τον εμβολιασμό για τον ιό της πανδημίας SARS-CoV-2. Πρόκειται για μια μετα-ανάλυση, που υπογράφεται από ερευνητές της Ιατρικής Σχολής του Harvard. Ο Καθηγητής Νευρολογίας της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ, Δήμος Μητσικώστας αναφέρει ότι το nocebo αφορά την αρνητική προδιάθεση του ασθενούς ότι η προσφερόμενη ιατρική θεραπεία (φάρμακο, χειρουργική επέμβαση, εμβόλιο) θα τον βλάψει περισσότερο, παρά ωφελήσει.

Εκφράζεται ,με την εμφάνιση ανεπιθύμητων ενεργειών, που μοιάζουν να προκαλούνται από τη θεραπεία, αλλά στην πραγματικότητα δεν έχουν σχέση με τη βιολογική δράση της θεραπείας, παρά μόνο με την αρνητική προδιάθεση των ασθενών, είναι δηλαδή μια μορφή αυθυποβολής και φοβίας. Σε μια συγχρονική έρευνα της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ που εκπονήθηκε σε πέντε πανεπιστημιακά νοσοκομεία της Αθήνας τον Μάιο ως τον Ιούλιο του 2021, 1.300 περίπου εργαζόμενοι απάντησαν σε ένα ειδικά σχεδιασμένο ερωτηματολόγιο που αφορούσε στον εμβολιασμό και στις πιθανές ανεπιθύμητες δράσεις που βίωσαν από τα εμβόλια για το συγκεκριμένο ιό, όπως επίσης και στη nocebo συμπεριφορά.

Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο διεθνή ιατρικό τύπο με τη συμμετοχή μιας πλειάδας καθηγητών και ερευνητών του ΕΚΠΑ το Νοέμβριο του 2021 με τίτλο:
Nocebo-Prone Behavior Associated with SARS-CoV-2 Vaccine Hesitancy in Healthcare Workers και συγγραφείς: Δήμος Μητσικώστας, Κωνσταντίνα Αραβαντινού-Φατούρου, Χριστίνα Δεληγιάννη, Ευρυδίκη Κραβαρίτη, Ελένη Κορομπόκη, Μαρία Μυλωνά, Πηνελόπη Βρυττιά, Γεωργία Παπαγιαννοπούλου, Ευμορφία-Μαρία Δελίχα, Αθανάσιος Δελλής, Γεώργιος Τσιβγούλης, Μελέτιος Α. Δημόπουλος, Martina Amanzio, Πέτρος Σφηκάκης. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι περίπου οκτώ στους δέκα υγειονομικούς είχαν πλήρως εμβολιασθεί εκείνο το χρονικό διάστημα και δύο στους τρεις είχαν εμφανίσει μια τουλάχιστον ανεπιθύμητη ενέργεια μετά τον εμβολιασμό, δερματικές αντιδράσεις και συμπτώματα ίωσης, κυρίως. Δύο στους έντεκα, όμως, δεν έκαναν το εμβόλιο.

Οι ερευνητές, ανιχνεύοντας τα χαρακτηριστικά αυτής της ομάδας που αρνήθηκαν να εμβολιασθούν, διαπιστώσαν ότι ήταν κυρίως γυναίκες (δύο στις εννέα), κατηγορίες εργαζομένων που δεν ήταν ιατροί (νοσηλευτές οι περισσότεροι-ένας στους 4!) και εργαζόμενοι που είχαν ειδική προδιάθεση για nocebo συμπεριφορές, είχαν δηλαδή δώσει απαντήσεις στο ειδικό ερωτηματολόγιο για το nocebo τέτοιες, που προδικάζουν δισταγμό, δυσπιστία και φοβία στις ιατρικές θεραπείες.

Τα ευρήματα αυτά αναπαράχθηκαν και από άλλη έρευνα στην οποία επίσης συμμετείχε το ΕΚΠΑ με τον Καθηγητή Νευρολογίας του ΕΚΠΑ, Δήμο Μητσικώστα, μαζί με άλλα πανεπιστήμια από την Ιταλία και τις ΗΠΑ και η οποία ακολούθησε την ίδια ακριβώς μεθοδολογία με την πρόσφατη μελέτη από το Harvard, ήταν δηλαδή μια μετα-ανάλυση. Σύμφωνα με τα ευρήματά της ένας στους τρεις εθελοντές που συμμετείχαν στις εγκριτικές μελέτες φάσης 3 για τα εμβόλια COVID-19, εμφάνισαν ανεπιθύμητες δράσεις παρότι έπαιρναν το εικονικό φάρμακο (placebo). Μάλιστα, οι γενικευμένες ανεπιθύμητες δράσεις, που δεν μπορούν να μετρηθούν και να αντικειμενοποιηθούν (πχ κεφαλαλγία, κόπωση, αδιαθεσία, μυαλγίες) ήταν πολύ αυξημένες στην ομάδα του εικονικού εμβολίου, όπως και στην ομάδα του πραγματικού εμβολίου. Η μελέτη αυτή δημοσιεύθηκε το Νοέμβριο του 2021 σε έκγριτο ιατρικό περιοδικό. Η νέα μελέτη επομένως από το Harvad, επιβεβαιώνει τις αρχικές μελέτες του ΕΚΠΑ που προηγήθηκαν, και όλες μαζί καταδεικνύουν τη μεγάλη σημασία του nocebo στον εμβολιασμό για τον ιό SARS-CoV-2, ο οποίος έχει αλλάξει δραματικά τη ζωή μας.

Ο αντίκτυπος της πανδημίας στις ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού

Τον αντίκτυπο που έχει η πανδημία της νόσου COVID-19 στη ζωή και την ευημερία συνανθρώπων μας που ανήκουν σε ευάλωτες ομάδες του πληθυσμού, και τις επιπρόσθετες προκλήσεις που καλούνται να αντιμετωπίσουν στην καθημερινότητά τους, φιλοδοξεί να αναδείξει η 2η Ετήσια Ημερίδα εις Μνήμη του Δρος Ελευθέριου Ελευθερίου που θα διεξαχθεί την Τετάρτη, 26 Ιανουαρίου 2022, από τις 15:00 μέχρι τις 17:00 το απόγευμα, σε διαδικτυακή μορφή. Η Ημερίδα συνδιοργανώνεται από την Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Λευκωσίας, τον Παγκύπριο Ιατρικό Σύλλογο (ΠΙΣ) και τη Διεθνή Ομοσπονδία Θαλασσαιμίας (ΔΟΘ), ενώ τελεί υπό την Αιγίδα της Πρόεδρου της Βουλής των Αντιπροσώπων της Κύπρου, Αννίτας Δημητρίου.

Στόχος της είναι να αποτελέσει βήμα για τη διενέργεια ενός γόνιμου διαλόγου ανάμεσα σε μέλη της επιστημονικής και ιατρικής κοινότητας, της κοινωνίας των πολιτών και της κοινότητας των ασθενών επί των, συχνά παραμελημένων, κοινωνικών προεκτάσεων της πανδημίας, αλλά και να θέσει επί τάπητος τα στοιχήματα της μετα-Covid εποχής για τη στήριξη της Υγείας.

Μικρή υπεροχή της Moderna όσον αφορά τη μόλυνση και τις νοσηλείες από covid-19

Τα δεδομένα μελέτης που συνέκρινε την αποτελεσματικότητα των εμβολίων mRNA-1273 (MODERNA) και BNT162b2 (PFIZER) κατά τη διάρκεια του κύματος Δέλτα του SARS-CoV-2, που δημοσιεύθηκαν πρόσφατα στο JAMA, συνοψίζουν οι ιατροί της Θεραπευτικής Κλινικής Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, Γιάννης Ντάνασης, Πάνος Μαλανδράκης και Θάνος Δημόπουλος (Πρύτανης ΕΚΠΑ). Οι ερευνητές ανέλυσαν τις νέες λοιμώξεις COVID-19 μεταξύ των εμβολιασμένων κατά τη διάρκεια του κύματος Δέλτα της COVID-19 σε συσχέτιση με τα χαρακτηριστικά των ασθενών και το χρόνο που μεσολάβησε από τον τελευταίο εμβολιασμό ως τη διάγνωση της νόσου. Συνολικά μελετήθηκαν 62.628 εμβολιασμένοι με το mRNA-1273 και 574.538 εμβολιασμένοι με το BNT162b2. Όσοι είχαν λάβει mRNA-1273 ήταν σημαντικά πιο ηλικιωμένοι, είχαν περισσότερες συννοσηρότητες και διαφορετικά χαρακτηριστικά φύλου και εθνικότητας συγκριτικά με όσους είχαν λάβει BNT162b2 και γι΄αυτό πραγματοποιήθηκε αντιστοίχιση των ατόμων για να εξαλειφθούν κατά το δυνατό οι συγχυτικοί παράγοντας κατά τη σύγκριση των δύο ομάδων.

Στις αναλύσεις μετά την αντιστοίχιση συμπεριελήφθησαν 3054 εμβολιασμένοι με το mRNA-1273 και 3054 εμβολιασμένοι με το BNT162b2. Ο μηνιαίος ρυθμός των λοιμώξεων COVID-19 που διαφεύγουν της προστασίας από τα εμβόλια αυξήθηκε και στις 2 ομάδες εμβολιασμένων από τον Ιούλιο μέχρι το Νοέμβριο του 2021, και κυρίως για όσους είχαν λάβει το BNT162b2. Το Νοέμβριο 2021 καταγράφηκαν 2.8 και 1.6 λοιμώξεις COVID-19 ανά 1000 άτομα ανά ημέρα που είχαν εμβολιαστεί με το BNT162b2 και το mRNA-1273, αντίστοιχα. Κατά τη σύγκριση των δύο εμβολίων, όσοι είχαν λάβει το mRNA-1273 είχαν σημαντικά υποδεέστερο κίνδυνο για COVID-19 κατά 15% συγκριτικά με το BNT162b2. Το ποσοστό θανάτων στις 60 ημέρες από τη διάγνωση της COVID-19 ήταν 1.14% (35/3078) για το mRNA-1273 και 1.10% (207/18737) για το BNT162b2.

Στην ανάλυση μετά την αντιστοίχιση των ασθενών, οι εμβολιασμένοι με το mRNA-1273 είχαν 20% μικρότερο κίνδυνο νοσηλείας τις πρώτες 60 ημέρες από τη διάγνωση της COVID-19 συγκριτικά με όσους είχαν εμβολιαστεί με το BNT162b2. Σημαντικό αποτελέσματα αποτελεί το γεγονός ότι δεν καταγράφηκε καμία διαφορά ως προς τον αριθμό των θανάτων μεταξύ όσων είχαν COVID-19 και είχαν εμβολιαστεί με το mRNA-1273 και όσων είχαν εμβολιαστεί με το BNT162b2. Βέβαια, χρειάζεται προσοχή η γενίκευση των αποτελεσμάτων της μελέτης καθώς πρόκειται για μια αναδρομική μελέτη και η επίδραση συγχυτικών παραγόντων δεν μπορεί να έχει εξαλειφθεί πλήρως.

Πάνω από 3 εκατ. πολίτες χρησιμοποιούν την άυλη συνταγογράφηση

Ξεπέρασαν τα τρία εκατομμύρια οι εγγραφές στην άυλη συνταγογράφηση, σύμφωνα με στοιχεία της Ηλεκτρονικής Διακυβέρνησης Κοινωνικής Ασφάλισης ΑΕ (ΗΔΙΚΑ). Συγκεκριμένα, από τον Μάρτιο του 2020 3.001.144 πολίτες έχουν καταχωρίσει στην πλατφόρμα ehealth.gov.gr το τηλέφωνο και το e-mail τους, ώστε να λαμβάνουν μέσω μηνύματος τις ιατρικές συνταγές, τα παραπεμπτικά και τις ιατρικές βεβαιώσεις τους. Αντίστοιχα, το τελευταίο διάστημα οι συνταγές και τα παραπεμπτικά που εκδίδονται άυλα ανέρχονται σε ποσοστό περίπου 40% επί του συνόλου των συνταγών και παραπεμπτικών που εκδίδονται καθημερινά.

Η αρχική λειτουργία της άυλης συνταγογράφησης περιλάμβανε τις ιατρικές συνταγές. Κατόπιν, τον Αύγουστο του 2020 προστέθηκε η δυνατότητα έκδοσης άυλων παραπεμπτικών και τον Σεπτέμβριο του 2021 άυλων ιατρικών βεβαιώσεων. Επιπλέον, από τον Αύγουστο του 2021 όσοι είναι εγγεγραμμένοι στην άυλη συνταγογράφηση έχουν τη δυνατότητα να χρησιμοποιούν το MyHealth app. Η άυλη συνταγογράφηση αξιοποιήθηκε και στην Εθνική Εκστρατεία Εμβολιασμού, καθώς κατά την περίοδο της προτεραιοποίησης ηλικιακών ομάδων, όσοι ήταν εγγεγραμμένοι στο ehealth.gov.gr έλαβαν SMS με προ-κράτηση ραντεβού, την οποία μπορούσαν να αποδεχτούν ή να τροποποιήσουν.

Ο Υπουργός Υγείας Θάνος Πλεύρης δήλωσε: «Η άυλη συνταγογράφηση είχε και εξακολουθεί να έχει καθοριστικό ρόλο στην γενικότερη αντιμετώπιση της πανδημίας, ενώ ταυτόχρονα αποτελεί ένα πολύτιμο εργαλείο που κάνει πιο εύκολη τη ζωή των πολιτών, όπως άλλωστε αποδεικνύει το γεγονός ότι 3 εκατομμύρια άνθρωποι έχουν εγγραφεί στην εφαρμογή. Επιπλέον, τα στοιχεία που συλλέγουμε από την άυλη συνταγογράφηση, είναι εξαιρετικά χρήσιμα στην προσπάθεια που κάνουμε σχετικά με τη χάραξη νέων πολιτικών Δημόσιας Υγείας, καθώς και ως προς τον εξορθολογισμό της φαρμακευτικής δαπάνης».
Ο Υπουργός Επικρατείας και Ψηφιακής Διακυβέρνησης Κυριάκος Πιερρακάκης εξέφρασε την ικανοποίηση του για το γεγονός ότι, μέσα σε λιγότερο από δύο χρόνια, πάνω από ένας στους τρεις ενήλικες αξιοποιούν τη δυνατότητα της άυλης συνταγογράφησης.

Η Διευθύνουσα Σύμβουλος της ΗΔΙΚΑ ΑΕ Νίκη Τσούμα δήλωσε: «Η εφαρμογή της άυλης συνταγογράφησης αποτέλεσε έναν κεντρικό άξονα του σχεδίου της σημερινής διοίκησης της ΗΔΙΚΑ που είχε στόχο να υποστηρίξει με όλες τις δυνάμεις την πολιτική του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης για τον ψηφιακό μετασχηματισμό του κράτους και την αλλαγή των σχέσεων πολίτη-κράτους. Το έργο της άυλης αυτό έγινε εφικτό χάρη στην αφοσίωση και τον επαγγελματισμό των εργαζομένων της ΗΔΙΚΑ».